Kreu i diplomacisë së Maqedonisë së Veriut që është duke kryesuar edhe me presidencën e OSBE-së, Bujar Osmani ka bërë të ditur nëntë hapat e këtij institucioni për atë se si duhet të de-eskalohet situatë në veri të Kosovës, kthimin e serbëve dhe për pjesëmarrjen e tyre në procese demokratike.

Si hap i parë është që Kosova dhe Serbia të riafirmojnë përkushtimin e tyre për marrëveshjen e Ohrit dhe për aneksin e implementimit.

Largimi i policisë speciale të Kosovës nga komunat në veri dhe reduktimi i forcave serbe është hapi i dytë sipas OSBE-së.

Në hapin e tretë thonë se sigurinë në terren duhet ta marrin në dorë policia e rregullt me asistencën e KFOR-it dhe EULEX-it, raporton Express.

Si hap i katërt është anulimi i protestave, the kthimi në normalitet i shërbimeve komunale.

“Jeta normale fillon, garantohet akçes për punëtorët e komunave”, thuhet në hapin e katërt.

Si hap të pestë e propozojnë që kryetarët e rinj të japin dorëheqje në verën e këtij viti për të hapur rrugën për zgjedhje të reja komunale.

Hapi i gjashtë, sipas OSBE-së është që zgjedhjet e jashtëzakonshme komunale të bëhen në këtë vit, me përkrahjen e OSBE-së për procesin elektoral e që do të rris besueshmërinë në radhët e komuniteteve, shkruan Express.

OSBE në hapin e tetë thotë se do të merret me rininë përmes programeve për pajtim dhe në hapin e fundit thonë se OSBE mbështet implementimin në mirëbesim të marrëveshjeve që janë arritur dhe rinisjen e një dialogu kuptimplotë.

Përveç kryeministrit të Kosovës, Albin Kurti, Shtëpia e Bardhë i ka telefonuar edhe presidentit të Serbisë, Aleksander Vucic.

Zëvendësi i Jake Sullivan, Jon Finer ka telefonuar Vuçiqin dhe i ka shprehur shqetësimin e SHBA-së për situatën e tensionuar në veri të Republikë së Kosovës. Finer ka bërë thirrje që të dy palët të marrin hapa për de-eskalimin e situatës.

Gjithathu njeriu i Joe Biden i ka kërkuar Qeverisë së Serbisë që të tërheq forcat ushtarake të stacionuara në afërsi të kufirit dhe të ul gjendjen e gatishmërisë, dhe gjithashtu t’iu bëjë thirrje protestuesve të qëndrojnë paqësorë në veri të Kosovës.

“Z. Finer përsëriti se Shtetet e Bashkuara presin që të dyja palët të riangazhohen në dialogun e lehtësuar nga BE dhe të zbatojnë plotësisht marrëveshjen e normalizimit të arritur në Bruksel dhe Ohër në fillim të këtij viti”, thuhet në njoftimin e Shtëpisë së Bardhë.

Momçilo Vuçkoviq nga fshati Budriga e Poshtme në Kosovë, ka ndërruar jetë në moshën 43-vjeçare, të martën pasdite, në Qendrën Klinike në Prishtinë.

Ai ka pësuar një lëndim fatal në kokë gjatë rrugës për në mbledhjen e Partisë Përparimtare Serbe të Aleksandar Vuçiqit në Beograd, të quajtur “Serbia e Shpresës”.

Katër ditët e fundit të jetës i kaloi në koma. Ndërhyrja kirurgjike në tru nuk e ndihmoi – ishte tepër vonë, transmeton Telegrafi.

Udhëtimi i Momçilos filloi të enjten, më 25 maj, rreth 22:30. Rreth asaj kohe, ai hipi në njërin nga dy autobusët që ishin nisur nga Parteshi afër Gjilanit për në takimin e Partisë Përparimtare Serbe në Beograd të quajtur “Serbia e Shpresës”.

Në ata autobusë ishin kolegët e Momçilos nga shkolla e mesme ku ai punonte si shtëpiak. Anëtarët lokalë të Listës Serbe që kanë dashur të mbesin anonimë për “Vreme”, thonë se Momçilo e ka marrë vendimin që atë natë të largohet për në Beograd.

“Kuotat tashmë ishin plotësuar. Vuçkoviq nuk ishte në listë. Autobusët u nisën edhe nga Budriga e Poshtme ku ai banonte. Sidoqoftë, ai shkoi në autobus në Partesh dhe para se të nisej tha: “Të gjithë shokët e mi të shkollës po shkojnë në këtë autobus, më lër të shkoj me ta, të shohim se çfarë ka rreth kryeqytetit”.

Pasagjerët kishin dy netë të gjata dhe një ditë përpara. Ishte planifikuar që në mëngjes të mbërrijnë në Beograd, që pas gjithë ditës së kaluar në kryeqytetin serb, të jenë në një tubim në mbështetje të presidentit serb, Aleksandar Vuçiq dhe më pas gjatë natës, ata do të kthehen nga kanë ardhur, në Kosovë.

Dy autobusët nga Parteshi po i ndiqte edhe një autoambulancë. Në tubim dolën edhe disa mjekë dhe infermierë. Pasagjerët u ndjenë më të sigurt kur dëgjuan se mjekët ishin afër.

Sipas një prej pasagjerëve të autobusit në të cilin ndodhej Momçilo, atij i është dukur sikur kishte pirë pak më shumë kur vendosi të shkonte në atë rrugë.

“Prandaj njëri nga burrat tha se do të ishte mirë që Momçilo të shkonte te të afërmit e tij në Nish, ne e dinim që daja i tij jetonte atje. Njeriu që sugjeroi të linim kolegun e tij në Nish tha gjithashtu se kishte frikë se nuk do të mund të flinte deri në Beograd dhe se kishim një ditë të ngarkuar përpara”, shtoi dëshmitari.

“Më ka thirrur një i njohur nga Kosova dhe më ka thënë se së shpejti do të më njoftojë, kur të jetë autobusi në Nish, ku ta marr familjarin tim”, tha daja i tij.

Disa minuta më vonë ka ndodhur një gabim fatal për të cilin, siç thonë anëtarët e familjes së Vuçkoviqit, drejtësia do të vendoset në gjykatë.

Përkatësisht, sipas pohimeve të dëshmitarëve të shumtë, autobusët kanë ndalur në Doljevc, afër Nishit, në një pikë karburanti, në mënyrë që pasagjerët të pinin kafe.

“Momçilo ka blerë gjithashtu kafe. Ai doli për ajër të pastër dhe filloi të shtendosë muskujt e këmbëve. U pengua dhe ra me gjithë fuqinë e tij. Goditi fort pjesën e pasme të kokës në asfalt. Goditja e la pa ndjenja. Ai erdhi shpejt në vete, megjithatë pati panik në mesin e pasagjerëve”, theksoi një dëshmitar.

Një dëshmitar i cili nuk deshi të identifikohej, thotë se në atë moment në pompë ka qenë drejtori i Shtëpisë së Shëndetit nga Pasjani, si dhe të paktën tre mjekë, të cilët kanë qenë duke ndjekur autobusin.

“E kanë ekzaminuar Momçilon në pikën e karburantit. Ai kishte një prerje të vogël në kokë. Edhe pse u thanë se ai kishte rënë me kokë dhe se kishte humbur ndjenjat, ata arritën në përfundimin se nuk ishte “asgjë e rrezikshme”. Mjekët i fashuan kokën dhe i thanë se nuk kishte nevojë të shkonte në spital, por mund të vazhdonte në tubim. Njëri nga të pranishmit kundërshtoi mjekët dhe tha se ishte e papranueshme që një i lënduar të vazhdojë udhëtimin e tij”, shtoi ai.

Shumë shpejt telefoni i dajës së Vuçkoviqit cingëroi sërish. Siç thotë ai, një i njohur e ka telefonuar sërish, rreth 2 orë e 15 minuta pas mesnate. I thanë se Momçilo ishte lënduar dhe se do ta sillte një autoambulancë në rrethrrotullimin afër shtëpisë së tij dhe të shkonte e ta priste.

“Autoambulanca lëvizte me shpejtësi nën përcjelljen e rotacionit (dritës që sinjalizon urgjencë). Kur ata u ndalën para meje, dera u hap shpejt dhe një infermiere doli nga automjeti me familjarin tim. Ai kishte fasha në kokë. U shqetësova, por ajo tha se doktori tha se gjithçka është në rregull me Momçilon, se “nuk është asgjë” dhe se ata duhet të vazhdojnë. Ajo u kthye me nxitim në automjet”, thotë daja i Vuçkoviqit.

“Ata thjesht e lanë. Mjekun as që e pashë. A e kishte të vështirë të dilte jashtë? Pse nuk e çuan në spital? Pse nuk më thanë se do të ishte mirë po t’i bënte një incizim të kokës, do ta dërgoja. Spitali është afër, po të kishin shfaqur vetëm një fjalë shqetësimi, ai ndoshta do të kishte shpëtuar. Pse nxitonin kaq shumë, dhe unë i besova se ‘çfarë ka thënë mjeku”, tha ndër tjera.

Reklama
Vuçkoviq natën e ka kaluar në shtëpinë e familjarit, ndërsa në mëngjes ka kërkuar të kthehet në Kosovë. Daja i Momçilos thotë për “Vreme” se ka rënë dakord me prindërit e familjarit që të takohen në pikëkalimin kufitar Dheu i Bardhë.

“Diku pas Bujanocit kam vërejtur se Momçilos i ka rënë koka. Dukej se e kishte zënë gjumi. Pak më tutje, në pikëkalimin kufitar, takova motrën time, nënën e tij. Nuk arritëm ta zgjonim, e transferuam në automjetin e saj”, shtoi ai.

Momçilo në fakt ra në koma. Ai nuk është zgjuar që atëherë. Familja fillimisht e ka dërguar në Shtëpinë e Shëndetit në Pasjan, pastaj në Gjilan, prej nga me autoambulancë është transportuar në Prishtinë.

Mjekët atje e referuan menjëherë në skaner. Është konstatuar se ka pasur gjakderdhje të brendshme, si pasojë e goditjes së kokës në beton, i kanë plasur dy kapilarë në tru. Shanset e tij për të mbijetuar ishin tashmë minimale.

“Mjekët në Prishtinë na thanë se operacioni është dashur të bëhet gjatë natës, se ka humbur kohën e çmuar. E operuan. Ata u përpoqën të ndihmonin, e pamë që po përpiqeshin. Ata duhej ta fusnin në koma të induktuar përveç komës në të cilën ra. Megjithatë, ai nuk mbijetoi, vdiq të martën”, tha daja i tij 

Në veri të Republikës së Kosovës ka disa ditë që janë vendosur trupat e KFOR-it, përfshirë edhe ato amerikane, që të kujdesën për sigurinë në atë pjesë, pas protestave të dhunshme të organizuara nga serbët lokalë, shkruan Gazeta Express.

Nga aktet e dhunës të serbëve lokalë disa ushtarë të KFOR-it, italianë e hungarez, kanë mbetur të plagosur nga arma e zjarrit, ndërsa disa të tjerë kanë mbetur me fraktura e djegie nga mjetet e përdorura. Por duket se serbët nuk po mjaftohen me kaq.

Në rrjetin social “twitter” disa llogari me emra të ndryshëm, kanë nisur një fushatë linçuese kundër një ushtari të Shteteve të Bashkuara të Amerikës, të cilin kanë arritur që të identifikojnë nga një fotografi që i është shkrepur atij në veri të vendit, raporton Express.

“Amerikan, Kosova është Serbi, kthehu në shtëpi”, ka shkruar një prej llogarive që ka shpërndarë fotografinë e ushtarit amerikan.

Një tjetër llogari, ka komentuar tek postimi i njejtë duke bërë thirrje për vrasjen e ushtarit.

“Kthehu në shtëpi, ose do të vritesh”, shkruan një komentues tjetër.

“Stanley solli një armë automatike në tokën e shenjt serbe, ai kurrë s’duhet të kthehet më në shtëpi”, është komenti tjetër.

Një tjetër llogari ka shkruar se “Stanley është një ushtar fashist” dhe se “NATO është organizatë Naziste që synon shkatërrimin e Rusisë”.

Përveç këtyre komenteve e thirrjeve për vrasje ka edhe dhjetëra komente tjera që linçojnë e shajnë në drejtim të ushtarit amerikan.

Pas krimeve monstruoze të forcave serbe ndaj shqiptarëve të paarmatosur, dëbimeve masive dhe masakrave të shumta të forcave paramilitare serbe ndaj civilëve shqiptarë, Shtetet e Bashkuara të Amerikës në vitin 1999 më 24 mars kishin marrë vendimin për bombardimin e Jugosllavisë. Pas 78 ditë bombardimesh nga Alenaca Veri-Atlantike, Sllobodan Millosheviq kishte nënshkruar kapitullimin e Serbisë dhe forcat serbe ishin larguar nga territori i Kosovës.

Forcat amerikane që nga ajo kohë vazhdojnë të jenë të pranishme në Kosovë dhe janë të vendosura në një prej bazave më të mëdha në rajon e vendosur në qytetin e Ferizajt e që quhet “Bondsteel”. Bazuar në Rezolutën 1244 forcat amerikane bashkë me forcat e tjera të KFOR-it kujdesen për mjedis të sigurt dhe liri të lëvizjes për të gjithë qytetarët e Republikës së Kosovës pa dallim.

Disa prej “screen shot” të marrura në postimin e llogarisë së Darko Bubonja një person nga Serbia. Ky postim i Darko Bubonja ka marrë mbi 600 shpërndarje, mbi 2 mijë pëlqime dhe e kanë parë afro 62 mijë njerëz në “twitter”.

Sekretari i Nismës, Zafir Berisha, ka bërë me dije se Kosova një ditë do të jetë e detyruar për një operacion të madh policor për të futur nën kontroll veriun.

Në profilin e tij në “Facebook”, ai ka shkruar se ky operacion nuk do të mund të bëhet nga pushtetarët aktual.

Sipas tij, operacioni do të jetë i tipit “Stuhia”, të cilin e kishin realizuar kroatët.

“Herët a vonë, nëse Serbia nuk ndryshon, Kosova një ditë ka me qenë e detyruar që në veri të vendit, me dizajnu një operacion të llojit “Stuhia” (Oluja)! Të kuptohemi, kjo punë nuk bëhet me këta carrokët dhe kopukët në pushtet, po flasë për një të ardhme. Nuk durohet deri në pafundësi Serbia, një ditë ka me i ardhën fundi durimit”, ka shkruar Berisha.

Reshjet e shiut kanë bërë që disa rrugë në Rrafshin e Dukagjinit të vërshohen, me pusetat që nuk e “përbienin” më saisnë e vërshimeve.

Kryetari i Deçanit, Bashkim Ramosaj, ka dalur në terren për të përcjellur punën në pastirmin dhe lirimin e rrugëve.

Ai është shprehur mjaft i frustruar me kompanitë që mirëmbajnë rrugët, të cilat, sipas Ramosajt, janë të papërgjegjshme.

Pas reshjeve, për rrugët janë obliguar të kujdesen policia, zjarrfikësit dhe sektori i higjienës në këtë komunë.

“Marre mka ardhë sonte, pse përfaqësoj institucion!” ka thënë mes të tjerash Ramosaj.

Shikoni pamjet nga rrugët e Deçanit

Prej disa kohësh, ekspertë të ndryshëm të Inteligjencës Artificiale kanë ngritur alarmin se zhvillimi i shpejtë i saj mund të sjellë shfarosjen e njerëzimit.

Ndërkohë një zyrtar i Forcave Ajrore në SHBA, tregoi një rast të frikshëm gjatë një konference në Londër.

Sipas tij, gjatë një simulimi, një dron i pajisur me Inteligjencë Artificiale, që kishte për mision të shkatërronte një raketë, u kthye kundër operatorit njerëzor, i cili kishte të drejtën e vendimit final, raporton Fox News.

Koloneli Tucker ‘Cinco’ Hamilton, shef i testimeve me Inteligjencën Artificiale, po fliste për rëndësinë, por edhe rrezikun e IA.

Ai tha se gjatë një simulimi, droni me inteligjencën artificiale kishte mësuar se misioni ishte që të shkatërronte një raketë. Por kur operatori njerëzor dha urdhrin për të mos e kryer misionin, Inteligjenca Artificiale vendosi të sulmojë vetë operatorin gjatë simulimit.

“Ne po e trajnonim atë në simulim për të identifikuar dhe shënjestruar një kërcënim me raketë. Dhe atëherë operatori tha po, shkatërrojeni atë kërcënim. Sistemi e identifikoi kërcënimin, por kur operatori i tha të mos e vriste objektivin, çfarë bëri? Vrau operatorin, pasi ai person po e pengonte të përmbushte objektivin e tij”.

Hamilton shpjegoi se sistemi ishte udhëzuar që të mos vriste operatorin pasi kjo ishte diçka e keqe dhe do të humbiste pikët. Por në vend që të vriste operatorin, sistemi i Inteligjencës Artificiale shkatërroi kullën e komunikimit që përdorej nga operatori për të lëshuar urdhrin e ndalimit.

Tensionet u ndezën mes Kosovës dhe Serbisë dhe pati edhe një sulm me dron në Moskë. Ja një vështrim në disa nga historitë e mëdha në Evropë këtë javë nga Euronews.
Brukseli prezantoi një plan këtë javë për ta afruar Ballkanin Perëndimor me Bashkimin Evropian.

Plani do të përafronte më tej Ballkanin Perëndimor me tregun e vetëm, do të lehtësonte integrimin ekonomik dhe do të përshpejtonte reformën gjyqësore dhe luftën kundër korrupsionit, ndërkohë që do të nxiste financimin e para-anëtarësimit.

Më në fund e kuptuam se nuk mjafton vetëm të presim që miqtë tanë jashtë Bashkimit Evropian të afrohen me ne”, tha presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen.

“Nuk mjafton të thuhet se dera është e hapur. Ne gjithashtu duhet të marrim përgjegjësinë për t’i sjellë anëtarët aspirantë të Unionit tonë shumë më afër nesh.”

Vendeve të Ballkanit Perëndimor iu premtuan fillimisht se do t’i bashkoheshin BE-së në vitin 2003 në një samit në Selanik, por përparimi në negociatat ka qenë jashtëzakonisht i ngadaltë, duke shkaktuar zhgënjim në rajon.

Befas shpërthejnë tensionet në Kosovë

Tensionet u ndezën përsëri mes Kosovës dhe Serbisë këtë javë pasi protestuesit serbë u përleshën me paqeruajtësit e NATO-s në veri të Kosovës për kryebashkiakët shqiptarë etnikë.

“Dhuna e zmbraps Kosovën dhe të gjithë rajonin dhe vë në rrezik aspiratat euro-atlantike. Si Prishtina ashtu edhe Beogradi duhet të ndërmarrin hapa konkretë për të ulur tensionet dhe të përmbahen nga sjelljet e mëtejshme të papërgjegjshme,” paralajmëroi Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Jens Stoltenberg. .

Sipas eurodeputetit rumun Dragos Tudorache, i cili ndjek nga afër situatën në Ballkan, mënyra se si po shkojnë gjërat në Kosovë dhe Serbi nuk është një shenjë e mirë për aspiratat e tyre për në BE.

“E vetmja gjë që ne duam të shohim nga vendet, në veçanti, por edhe për ato që aspirojnë të bëhen vende kandidate, është së pari një mirëkuptim – një kuptim shumë serioz i vlerave që mbështesin këtë Union,” tha Tudorache për Euroneës.

“Dhe midis këtyre vlerave ju keni tolerancë, keni një mirëkuptim të mirë me fqinjët tuaj dhe veçanërisht në një rajon që u sfidua aq shumë gjatë dekadave të fundit me dhunë, me konflikte etnike.

“Unë mendoj se të dyja palët kanë një përgjegjësi edhe më të madhe për të kuptuar se çfarë do të thotë të jesh anëtar, të jesh një vend kandidat, që BE t’u përmbahet atyre vlerave dhe t’i shfaqë ato në sjelljen e tyre politike.”

Lufta e Ukrainës arrin në Moskë

Përplasjet e dhunshme në Kosovë nuk ishin lajmi i vetëm tronditës i kësaj jave. Pati një sulm misterioz me dron në Moskë, më shumë se 800 kilometra larg kufirit ukrainas. Nuk pati shumë dëme, po ai krijoi konfuzion.

Mbetet e paqartë se kush ishte përgjegjës, por kjo nuk e ka penguar Rusinë të marrë një qëndrim të ashpër dhe të tregojë “masat më të ashpra të mundshme në përgjigje”.

Ukrainasit nuk kanë thënë shumë, vetëm se nuk kishin asnjë lidhje direkt me të. Por sulmet me dron sigurisht që e sjellin luftën drejtpërdrejt në pragun e Putinit, shkruan Euronews.”/ar.sh/SYRI.N